زبان روایت در رمان‌های رئالیسم جادویی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه خوارزمی تهران

2 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران

چکیده

اغلب نویسندگان رئالیسم جادویی از قوه تخیل بسیار بالا و خلاقیت ادبی قابل تحسینی برخوردارند. این نویسندگان، برای ایجاد فضای متفاوت از دیگر ژانرهای ادبی، تحولاتی در سطح زبان روایت مرسوم در رئالیسم سنتی ایجاد می­کنند. این تحولات در جنبه­های مختلف فنون نویسندگی، از جمله صحنه­پردازی، شخصیت­پردازی و زبان روایت پدیدار می­شوند. نویسندگان رئالیسم جادویی، در سطح زبان روایت، آشنایی­زدایی از زبان را به نوع دیگری وارد آثارشان کرده­اند. این نویسندگان گاهی استعاره­های مرده و معانی مجازی رنگ­ورو رفته را در معنای تحت­الفظی­شان به کار می­گیرند و جان دوباره به آنها می­بخشند. همچنین معمولاً بر خلاف روال معمول در رئالیسم سنتی حسن تناسب بین بزرگی حادثه و زبان روایت را عمداً رعایت نمی­کند. به همین خاطر اغلب با توجه خاصی که به لحن روایت دارند عناصر خارق­العاده را عادی جلوه می­دهند یا بالعکس، عناصر عادی و روزمره را در نگاه شخصیت­های داستان و خواننده خارق­العاده می­نمایانند. این نوع استفاده از زبان به نویسنده رئالیسم جادویی کمک می­کند تا تصاویر جادویی ولی در عین حال ملموس­تر و طنازانه­ای را چاشنی اثر خود کند.

کلیدواژه‌ها


براهنی، ر. 1367. رازهای سرزمین من، ج1و 2. تهران: مغان.

پارسی­پور، ش. 1368. طوبا و معنای شب. تهران: اسپرک.

پورنامداریان، ت. و سیدان، م. 1388. «بازتاب رئالیسم جادویی در داستان­های غلامحسین ساعدی». مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی، 17(64): 45-64.

پژمان، ع. و حنیف، م. (مصاحبه­گر). 1394. «مصاحبه اختصاصی با عباس پژمان»، بومی سازی رئالیسم جادویی. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی (در دست انتشار).

جزینی، م. ج. 1390. کتاب آشنایی با داستان­های رئالیسم جادویی، تهران: نیلوفر سپید.

چهارمهالی، م. 1393. «ملکوت نقطه عطف رئالیسم جادویی ایران».  ادبیات پارسی معاصر(پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی)، 4(4): 71-94.

خزاعی­فرد، ع. 1384. «رئالیسم جادویی در تذکره الاولیاء». نامه فرهنگستان، (25): 6 -21.

صفری، ج.، ح. ایمانیان و ح. شمسی. 1390. «پیوند متون عرفانی با رئالیسم جادویی». مطالعات عرفانی، (14): 105-122.

گلشیری، ه. 1354. « گرگ» در مجموعه داستان نمازخانه‌های کوچک من، تهران: کتاب زمان.

رضی، ا. و بی­نظیر، ن. 1389. «درهم­تنیدگی رئالیسم جادویی و داستان موقعیت؛ تحلیل موردی: داستان گیاهی در قرنطینه». بوستان ادب دانشگاه شیراز،  2( 4): 29-46.

روانی­پور، م. 1369. اهل غرق، تهران: خانه آفتاب.

رودگر، م. 1394. مقایسه ساختاری و مبنایی تذکره‌نگاری تصوف با رئالیسم جادویی با تأکید بر آثار مارکز،  رساله دکتری. رشته تصوف و عرفان اسلامی: دانشگاه ادیان و مذاهب. قم.

سجدی، ح. 1389. «رئالیسم جادویی در آثار غلامحسین ساعدی». پژوهش­های زبان و ادبیات فارسی دانشگاه اصفهان، دوره جدید(4): 93-104.

عبدی، ا. 1392. بررسی رئالیسم جادویی در آثار نویسندگان جنوب، پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشکده ادبیات و علوم انسانی: دانشگاه سیستان و بلوچستان. زاهدان.

علیخانی، ی. 1394. بیوه­کشی، تهران: آموت.

مارکز، گ. گ. 1353. صد سال تنهایی، ترجمه ب. فرزانه. تهران: امیرکبیر.

ناظمیان، ر.، ع. گنجیان­خناری، د. اسپرهم و  ی. شادمان. 1393. «بررسی گزاره‌های رئالیسم جادویی در رمانهای عزاداران بیل غلامحسین ساعدی و شبهای هزار شب نجیب محفوظ». ادب عربی، ششم(2): 157- 178.

نیکوبخت، ن. و رامین­نیا، م. 1384. «بررسی رئالیسم جادویی و تحلیل رمان اهل غرق». پژوهشهای ادبی، (8): 139- 154.

Aldea, E. 2011. Magical Realism and Deleuze: The Indiscernibility of Differencein Postcolonial Literature, London: Continuum.

Ashcroft, B, & G. Griffiths, & H. Tiffin. 1989. The Empire Writes Back: Theory andPractice in Post-Colonial Literatures, London: Routledge.

Belsey, C. 1980. Critical Practice, London: Methuen.

Benito, J & A. M. Manzanas & B. Simal. 2009. Uncertain Mirrors: Magical Realism in US Ethnic Literature, Amsterdam & New York: Rodopi.

Bowers, M. A. 2004. Magic(al) Realism, New York and London: Routledge.

Bro, L. W. 2008. Strange Changes: Cultural Transformation in U.S. Magical Realist Fiction (PhD dissertation), University of North Carolina.

Chanady, A. B. 1985. Magical Realism and the Fantastic: Resolved Versus Unresolved Antinomy, New York: Garland Publishing.

Echevarría, R. G. 1977. Alejo Carpentier: The Pilgrim At Home, Ithaca: Cornell University Press.

Erdrich, L. 1988. Tracks, New York: Pernnial Library

Faris, W. B. 2004. Ordinary Enchantments: Magical Realism and the Remystification of, Nashville: Vanderbilt UP.

Frye, N. 1976. Secular Scripture: A Study of the Structure of Romance, Cambridge, MA: Harvard University Press.

Kroetsch, R. 1998. What the Crow Said , Admonton: University of Alberta Press.

Hegerfeldt, A. C. 2005. Lies That Tell the Truth: Magic Realism Seen through Contemporary Fiction from Britain, Amsterdam and New York: Rodopi.

Marquez, G. G. 1993. "Light Is Like Water". Strange Pilgrims: Twelve Stories, trans. Edith Grossman. New York: Knopf.

Rowling, J. K. 1997. Harry Potter and the Philosopher’s Stone, New York: Arthur A. Levine Books.

Vizenor, G. 1990. Bearheart: The Heirship Chronicles, Minneapolis: University of Mennesota Press.

ــــــــــــــ . 2009. Native Liberty: Natural Reason and Cultural Survivance, New York and London: University of Nebraska Press.

Warnes, C. 2009. Magical Realism and the Postcolonial Novel: Between Faith and Irreverence, London: Palgrave Macmillan.

Zamora, L. P.  & W. B. Faris. 1995. Magical Realism: Theory, History, Community, Durham: Duke University Press.